Taalgids Hongaars: verschil tussen versies

193 bytes toegevoegd ,  4 jaar geleden
→‎Werkwoorden: aanpassing
(→‎Werkwoorden: aanpassing)
=== Werkwoorden ===
De werkwoorden worden vervoegd voor de tegenwoordige tijd, de verleden tijd, de gebiedende wijs en de voorwaardelijke wijs. Meestal zijn daarbinnen dan drie typen te onderscheiden op grond van de klinkers van het werkwoord (klinkerharmonie):
{|class="toccolours" style="font-size:100%;line-height:100125%;"
|<u>1.</u> achterklinkers / lage klinkers:<br><u>2.</u> voorklinkers / hoge klinkers, met lipronding<br><u>3.</u> voorklinkers / hoge klinkers, zonder lipronding
|'''a, á, o, ó, u, ú'''<br>'''ö, ő, ü, ű'''<br>'''e, é, i, í'''
|&nbsp;<br>&nbsp;<br>(ook wel: de "neutrale" klinkers)
|
|-
|<u>2.</u> voorklinkers / hoge klinkers, met lipronding
|'''ö, ő, ü, ű'''
|
|-
|<u>3.</u> voorklinkers / hoge klinkers, zonder lipronding
|'''e, é, i, í'''
|(ook wel: "neutrale" klinkers)
|}
 
Het lastigste deel van de vervoeging is daarbij de rol van het lijdend voorwerp:
* waarde '''bepaalde vervoeging''' wordt gebruikt als het lijdend voorwerp is "onbepaaldbepaald" heet ook de '''vervoeging onbepaald'''is; dit is het geval als het onduidelijklijdend isvoorwerp waaroverspecifiek heten gaat,duidelijk bijvoorbeeldis:
** er staat een bepaald lidwoord voor,
** er geen bezitsaanduiding is of geen aanwijzend voornaamwoord
**: als er een bepaald lidwoord voor staatVoorbeelden: (a, az = ''de, het'' bij: a ház'''at''' = ''het huis'', az autó'''t''' = ''de auto'')
** er geen verwijzing is naar een al eerder genoemd lijdend voorwerp
** er is een bezitsaanduiding achter het lijdend voorwerp of ervoor staat een aanwijzend voornaamwoord,
**: erVoorbeelden: een bezitsaanduiding is of een aanwijzend voornaamwoord (házá'''t''' = ''haar/zijn huis'', hibám'''at''' = ''mijn fout'', ezaz'''t''' az autó'''t''' = ''dit,die dezeauto'', azez'''t''' = ''datdit, diedeze'', azok'''at''' = ''die'')
** als het een 3<sup>de</sup> persoon betreft (zoals: őt = ''hem, haar'', Önt = ''U'', őket = ''hen'').
**: Voorbeelden: őt = ''hem, haar'', Önt = ''U'', őket = ''hen''
** als het gaat om een [[eigennaam]], zoals van een persoon of plaats (zoals: Jánost, Budapestet)
**: Voorbeelden: Jánost, Bencét, Budapestet
* de '''onbepaalde vervoeging''' wordt gebruikt als het lijdend voorwerp "onbepaald" is; dit is het geval als het onduidelijk is waarover het gaat, bijvoorbeeld:
** er is geen bezitsaanduiding isachter het lijdend voorwerp of ervoor staat geen aanwijzend voornaamwoord,
** er is geen verwijzing is naar een al eerder genoemd lijdend voorwerp,
** maar ook als het lijdend voorwerp de eerste en tweede persoon (mij en jou) betreft
* als het lijdend voorwerp "bepaald" is heet ook de '''vervoeging bepaald'''; dit is het geval als het lijdend voorwerp specifiek en duidelijk is:
** als er een bepaald lidwoord voor staat (a, az = ''de, het'' bij: a ház'''at''' = ''het huis'', az autó'''t''' = ''de auto'')
** er een bezitsaanduiding is of een aanwijzend voornaamwoord (házá'''t''' = ''haar/zijn huis'', hibám'''at''' = ''mijn fout'', ez'''t''' = ''dit, deze'', az'''t''' = ''dat, die'', azok'''at''' = ''die'')
** als het een 3<sup>de</sup> persoon betreft (zoals: őt = ''hem, haar'', Önt = ''U'', őket = ''hen'').
** als het gaat om een [[eigennaam]], zoals van een persoon of plaats (zoals: Jánost, Budapestet)
 
==== Tegenwoordige tijd ====
1.254

bewerkingen